Kiedy spojrzycie na mapę (map) polityczną Afryki Zachodniej, to w południowej części kraju znanego z rajdu Paryż-Dakar – czyli Senegalu – zobaczycie niewielki prostokąt (rectangle), który po bliższych oględzinach okaże się niepodległym krajem (country). Tym państwem jest najmniejszy kraj Afryki – Gambia, była kolonia brytyjska, która od 1965 roku jest niepodległą (independent) republiką.

Jeszcze do niedawna, na tle ogólnego chaosu panującego w Afryce Gambia wydawała się oazą spokoju (peace). Ten niewielki, niespełna dwumilionowy kraj, od lat stawiany był za przykład (example) innym państwom Afryki. Podkreślano, że po uzyskaniu niepodległości można zbudować na czarnym lądzie kraj spokojny i stosunkowo zamożny.

Kilka lat temu Gambia została dostrzeżona (notice) przez wielkie międzynarodowe firmy turystyczne, które bardzo szybko wybudowały tutaj sieć swoich hoteli. Niewielkie międzynarodowe lotnisko (airport) w stolicy (capital) Bandżul zaczęło co tydzień przyjmować dziesiątki wielkich samolotów pasażerskich, wypełnionych bogatymi (rich) turystami z Europy i Ameryki, chcącymi chociaż na chwilę poczuć smak i zapach czarnej Afryki. Ten turystyczny boom wszystkimi siłami wspierała tutejsza władza (authority). Jej przedstawiciele (representative) zdali sobie sprawę (realize), że pełne dolarów i euro portfele turystów bardzo szybko stały się podporą gospodarki (economy) całego kraju.

Jednak nic nie trwa wiecznie, i w końcu dla Gambii przyszły niepewne czasy. Ale o co chodzi? Otóż prezydentowi Gambii zmarła niedawno ciotka. Niby nic wielkiego – w końcu ciotki umierają na całym świecie (world) – jednak tym razem było inaczej. Po śmierci ciotuni władca kraju miał dziwny sen (dream), w którym wyraźnie zobaczył, jak złe moce powodują (cause) śmierć jego zmarłej krewnej. Zaraz po tym jak prezydent się obudził, doszedł do wniosku, że był to sen proroczy i uwierzył (believe), że jego poczciwą ciotkę zabiły czary (spell). Władca natychmiast podjął odpowiednie kroki – zwołał posiedzenie rządu (government) i nakazał (order) wszystkim siłom w kraju zrobić z tym porządek. Ale z czym? – zaraz się zapytacie. No… oczywiście (certainly), że z czarownicami. Tak oto cała gambijska policja, wojsko (army), siły specjalne, tajniacy i donosiciele – cały ten tłum ludzi zaczął przetrząsać kraj w wzdłuż i wszerz, by wyłapać wszystkie kobiety mające zdolność rzucania czarów. W ciągu zaledwie kilku tygodni (week) aresztowano i osadzono w specjalnych więzieniach (prison) tysiące bogu ducha winnych kobiet, na które padł chociaż cień (shadow) podejrzenia, że umieją czarować. Więzienia to jeszcze nie wszystko. Otóż specjalnie dobrany zespół prezydenckich szamanów poi pojmane „czarownice” specjalnym magicznym napojem, który rzekomo sprawi, że ich czary nie będą już groźne (dangerous). Nie wiadomo jakie skutki przynosi to swoiste „odtruwanie”, ale chyba kiepskie, ponieważ kobiety nadal nie zostały wypuszczone na wolność (freedom). Ciągle siedzą w więzieniach i wciąż są pojone coraz to różnymi odmianami specjalnych mikstur.

Kolejną kuriozalną decyzją prezydenta jest rozporządzenie, w którym oficjalnie zakazuje on (prohibit) stosowania w całym kraju leków (medicine) na AIDS. Według władcy leki te w ogóle nie działają. Natomiast zaleca on, aby stosować ziołowe mikstury wykonane przez jego szamanów, które wyleczą AIDS w kilka tygodni.

Oprócz wydawania dziwacznych (weird) decyzji sprowadzających kraj z powrotem do „ciemnych czasów”, prezydent dokonał ostatnio wielkiego odkrycia (discovery), które postanowił wszystkim obwieścić. Otóż na zwołanej specjalnej konferencji prasowej oświadczył wszem i wobec, że jest wybrańcem, a jego ciała nie imają się kule (bullet). No cóż, powiecie – może faktycznie prezydent jest kuloodporny. Jednak nie wszyscy mu uwierzyli i po jego wystąpieniu międzynarodowy rating Gambii zaczął spadać w astronomicznym tempie.

To tyle opowieści (story) o perle Afryki Zachodniej. Także pamiętajcie – jeśli kiedykolwiek zdecydujecie (decide) się na wyjazd do Gambii, to uważajcie, aby nigdy, absolutnie nigdy, nie rozmawiać tutaj z nikim o polityce. A jeżeli już ktoś wam ze śmiertelną powagą opowie o kuloodpornym prezydencie, to w żadnym wypadku się nie śmiejcie (laugh), tylko kiwajcie głową (head) , wychwalając cudowne moce otaczające gambijską głowę państwa. No cóż, życzymy miłej podróży (trip)!

verb transitive uświadamiać sobie + sth – coś, zdawać sobie sprawę + sth – z czegoś ; realizować, urzeczywistniać + sth – coś, np. marzenia, nadzieje, ambicje, cele itp.

adverb na pewno, z pewnością ; oczywiście

noun lotn. port lotniczy, lotnisko

noun mil. armia, wojsko ; pot. horda +of sb/sth – kogoś/czegoś (np. urzędników, wilków itp.)

noun (plural noun authorities) pozwolenie, upoważnienie, pełnomocnictwo, władza +to do sth – do zrobienia czegoś ; autorytet ; zeznanie ; (the authorities) polit. władze, rząd

I verb transitive wierzyć + sb – komuś
II verb intransitive uważać, że ktoś/coś naprawdę istnieje ; mieć do kogoś zaufanie ; uważać, że coś jest słuszne, być zwolennikiem (czegoś) ; wierzyć, myśleć, sądzić, przypuszczać

III noun pozory (uwaga: tylko w złożeniu make-believe)

I noun mil. kula, pocisk ; znak drukarski (np. wypunktowanie czegoś jako kropka)
II verb intransitive poruszać się szybko

I noun stolica (np. rządowa, finansowa) ; stolica, miasto stołeczne ; kapitał (np. intelektualny, polityczny itp.) ; bogactwo (w formie własności lub pieniędzy zgromadzone przez osoby indywidualne lub spółki) ; bogactwo materialne używane w celu jego powiększania ; zasoby ludzkie z punktu widzenia ich wpływu na ekonomię ; ekonom. kapitał ; kapitalista ; przewaga, atut ; ling. wielka litera ; archit. kapitel, głowica kolumny
II adjective stołeczny (miasto) ; ekonom. kapitałowy, inwestycyjny ; główny, nadrzędny (np. decyzja) ; pierwszorzędny, najlepszy (np. pomysł, wydarzenie) ; poważny, fatalny (np. błąd, niedopatrzenie) ; prawn. karany śmiercią, podlegający karze śmierci

I noun przyczyna +of sth – czegoś ; powód +for sth – do czegoś ; sprawa (o którą się walczy)
II verb transitive powodować +sth – coś ; powodować (że ktoś coś zrobi) ; wywoływać +sth – coś, np. kłopoty, zamieszanie itp.

I noun kraj, ojczyzna ; obywatele (określonego kraju) ; wieś, prowincja ; teren
II adjective wiejski, ludowy, prowincjonalny, (pochodzący) z prowincji ; wiejski, prowincjonalny, nieokrzesany (o człowieku, jego manierach itp.)

adjective niebezpieczny, groźny

I verb intransitive decydować, postanawiać, stanowić ; rozstrzygać +sth – coś ; decydować się, postanawiać (coś zrobić) ; decydować, postanawiać +that… – że …

II verb transitive podjąć decyzję ; decydować się +on sb/sth – na kogoś/coś, wybierać +on sb/sth – kogoś/coś ; przekonywać +sb – kogoś

noun odkrycie (np. nowego lądu, leku na AIDS itp.), odnalezienie +of sth – czegoś, np. zguby, zagubionych ruin miasta itp. ; wynalezienie +of sth – czegoś ; wynalazek

I noun sen (marzenie senne) +of/about sb/sth – o kimś/czymś ; +that … – że … ; marzenie +of sth – o czymś ; próżna nadzieja, mrzonka ; osoba/przedmiot występujący we śnie ; osoba/przedmiot tak wspaniały jakby pochodził ze snu

II verb transitive widzieć we śnie +sb/sth – kogoś/coś

III verb intransitive śnić, mieć sen +about/of sb/sth – o kimś/czymś ; marzyć +about/of sb/sth – o kimś/czymś

IV adjective odnoszący się do snu ; odnoszący się do marzeń ; wymarzony, idealny

I noun gospodarka ; oszczędność ; organizacja, struktura (np. przedsiębiorstwa) ; klasa ekonomiczna (np. w samolocie)
II adjective ekonomiczny, oszczędnościowy ; klasy ekonomicznej

noun wolność, swoboda ; swobodne korzystanie ; niepodległość (np. państwa)

I noun polit. rząd ; rządzenie, zarządzanie, administrowanie ; prowincja, okręg (jednostka terytorialna)
II adjective polit. rządowy ; komunalny (np. mieszkanie, przedsiębiorstwo itp.)

I noun anat. głowa ; głowa (np. rodziny, państwa itp.) ; biol. łeb zwierzęcia ; główka (np. szpilki, sałaty itp.) ; biol. korona (drzewa) ; góra (np. strony, rzeki, ścieżki itp.) ; kierownik (-czka), dyrektor (-ka), pot. szef ; reszka (monety) ; sztuka (bydła)

II verb transitive być na czele, być na szczycie +sth – czegoś, np. państwa ; wznosić się +sth – nad czymś ; widnieć +sth – nad czymś ; techn. nadawać kurs ; nadawać tytuł +sth – czemuś, np. paragrafowi książki ; prowadzić (np. w wyścigu) ; kierować , skierować (np. pokierować kogoś w odpowiednim kierunku)
III verb intransitive zawiązywać się (np. kwiat) ; med. obierać (wrzód) ; zdążać, jechać, płynąć itp. +for a place – gdzieś
IV adjective główny (np. dowódca) ; umieszczony na górze czegoś ; nachodzący od przodu (np. fala z przodu statku)

I adjective polit. niepodległy, niezawisły ; niezależny (np. człowiek, utwór, stanowisko pracy itp.) ; samodzielny ; prywatny (o szkole)

II noun człowiek niezależny ; polit. polityk niezależny (nienależący do żadnej partii)

I verb intransitive śmiać się, roześmiać się ; śmiać się (z kogoś/czegoś) ; wyśmiewać (kogoś/coś)

II verb transitive wyśmiać + sb/sth – kogoś/coś

III noun śmiech ; uciecha, pot. radocha +of sth – z czegoś ; pot. osoba/przedmiot powodująca (-y) śmiech

I noun mapa ; astron. mapa nieba, mapa ciała niebieskiego +of sth – czegoś, np. Księżyca, Wenus itp. ; mapka (np. z drogą do hotelu)
II verb transitive sporządzać mapę +sth – czegoś ; oznaczać na mapie +sth – coś

I noun med. lek, lekarstwo, medykament ; nauk. medycyna ; med. profesja lekarska

II verb transitive podawać lekarstwa (komuś)

I noun ogłoszenie ; napis, wywieszka ; uwaga
II verb transitive zauważać, zaobserwować +sb/sth – kogoś/coś ; wspominać (np. o czymś)

I noun porządek, ład ; kolejność ; porządek, właściwe zachowanie ; kolejność ; zarządzenie, polecenie (sądu) ; zamówienie ; zakon ; rozkaz, nakaz
II verb transitive porządkować (coś) ; rozkazywać, nakazywać (komuś by coś zrobił) ; zamawiać (coś)

III verb intransitive rozkazywać ; zamawiać

I noun polit. pokój (przeciwieństwo wojny) ; spokój ; polit. traktat pokojowy ; łagodność, przyjazne nastawienie ; błogostan, spokój ducha

II adjective polit. pokojowy, odnoszący się do pokoju

III verb transitive arch. być cicho ; uciszyć się

I noun zakład karny, więzienie, pot. ciupa, paka ; kara więzienia

II adjective więzienny ; mil. jeniecki

noun mat. prostokąt

I noun reprezentant (-ka), przedstawiciel (-ka) ; polit. poseł (-łanka) ; typowy przykład +of sb/sth – kogoś/czegoś
II adjective przedstawiający +of sth – coś ; typowy +of sth – dla czegoś ; symbolizujący ; symboliczny ; reprezentatywny (np. przedstawiciel swojego gatunku, kolekcja itp.)

I adjective bogaty (np. człowiek) ; żyzny, bogaty (np. o glebie) ; obfity, pożywny (np. posiłek) ; bujny, bogaty (np. roślinność) ; wybujały (np. fantazja) ; pełny (głos) ; kosztowny (np. strój) ; wartościowy, cenny (np. kolekcja) ; wspaniały (np. o ozdobie, stroju itp.) ; bogaty, kwiecisty (np. styl poetycki) ; przezabawny, śmieszny (np. sytuacja, żart itp.) ; aromatyczny (np. o przyprawie) ; soczysty, intensywny (np. o dźwięku, kolorze itp.) ; urozmaicony (np. strój, wieczór itp.)
II noun ludzie bogaci, pot. bogacze

I noun cień (np. przedmiotów, klęski, sławy itp.) ; ciemność, półmrok ; pozostałość, ślad (np. po przeszłych wydarzeniach) ; widmo, duch ; nieodłączne towarzystwo ; pozory (np. demokracji)
II verb transitive zacieniać +sth – coś ; szpiegować, przen. być cieniem +sb/sth – kogoś/czegoś

I verb transitive literować, sylabizować ; oznaczać, zapowiadać (coś nieprzyjemnego lub niebezpiecznego)

II noun okres, przeciąg (czasu) ; pobyt (okres czasu spędzony w określonym miejscu) ; zaklęcie, urok

I noun historia, historyjka, opowiadanie ; opowieść, relacja ; powiastka, bajka ; fikcja ; plotka
II verb transitive opatrywać zdjęciami, ozdabiać zdjęciami

I noun podróż, wycieczka, przejażdżka, pot. wypad (np. za miasto) ; potknięcie się ; gafa, pomyłka, omyłka, błąd
II verb intransitive potykać się +over sth – o coś ; robić błąd, popełniać błąd
III verb transitive podstawiać nogę +sb – komuś ; złapać na błędzie +sb – kogoś ; wyzwalać, uruchamiać, włączać (np. zapadkę, alarm itp.)

I noun tydzień ; dni powszednie

II adverb (BrE.) na tydzień przed (np. przyjazdem) ; na tydzień po (np. dymisji)

I noun słowo, wyraz ; słowo (krótka rozmowa, dyskusja, pogawędka) +sb – z kimś ; wiadomość, wieść, informacja (słowna) ; dane słowo, zobowiązanie (słowne), przyrzeczenie (słowne), obietnica (słowna) ; rozkaz (wydany słownie), werbalny sygnał (np. do ataku) ; hasło, slogan (np. partyjny) ; słowo kluczowe (np. kampanii wyborczej)

II verb transitive formułować +sth – coś, np. wypowiedź, wyrażać +sth – coś, np. swoje myśli ; wypowiadać +sth – coś

III adjective słowny (np. lista)

D.D.Komentarze:02012-02-03 16:00:45
Nowy komentarz